Bulgaristan dijitalde büyüyor
İnternet erişiminin hızla arttığı Bulgaristan’da kullanım alışkanlıkları, online alışveriş ve yapay zekâ entegrasyonu Avrupa Birliği ortalamasının gerisinde kalıyor.
Son otuz yılda internet, küresel ölçekte gündelik yaşamın merkezine yerleşti. 1990’lı yıllarda neredeyse yok denecek kadar sınırlı olan dijital erişim, bugün dünya nüfusunun büyük bölümünü kapsıyor. Bulgaristan da bu dönüşümden payını alırken, dijital altyapıdaki ilerleme kullanım alışkanlıklarına aynı hızda yansımıyor.
Bulgaristan’da internette geçirilen süre rekor seviyede
1995 yılında dünya genelinde internet kullananların oranı yüzde 1’in altındayken, bugün nüfusun yaklaşık üçte ikisi çevrimiçi durumda. Kullanıcılar günde ortalama 6 saat 39 dakika internette zaman geçiriyor. Bu sürenin yaklaşık 2,5 saati sosyal medya, 4,5 saati ise mobil cihazlar üzerinden gerçekleşiyor.
Gençler daha uzun süre çevrimiçi
İnternet kullanımının en yoğun olduğu yaş grubu çocuklar ve gençler. 10–24 yaş aralığındaki bireyler, günde ortalama 7 saat 36 dakika internette vakit geçiriyor. Bu tablo, sağlık uzmanlarının sosyal medya bağımlılığı ve davranışsal riskler konusundaki endişelerini artırıyor.
Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, 15 yaş altındaki çocukların yüzde 10’undan fazlasında sosyal medyaya bağlı problemli davranışlar gözleniyor. Buna rağmen Facebook, yaklaşık 3 milyar aylık aktif kullanıcıyla küresel liderliğini sürdürüyor.
Çocuklar için sosyal medya kısıtlamaları gündemde
Artan kaygılar bazı ülkeleri yasal adımlar atmaya yöneltti. Avustralya, 16 yaş altındaki çocuklara sosyal medya yasağı getiren ilk ülke olurken; Danimarka benzer bir düzenleme üzerinde çalışıyor. Fransa’nın ise bu alanda Avrupa Birliği içinde öncü rol üstlenebileceği belirtiliyor.
İspanya, İtalya, Yunanistan ve Norveç’te de yaş sınırına ilişkin tartışmalar sürüyor.
Bulgaristan’da erişim yüksek, kullanım düşük
Bulgaristan, son on yılda internet erişimini en hızlı artıran AB ülkeleri arasında yer alıyor. Ülkede bugün hanelerin yüzde 93’ünde internet bulunuyor. AB ortalaması ise yüzde 95 seviyesinde.
Ancak düzenli internet kullanımı söz konusu olduğunda Bulgaristan, AB sıralamasında 26’ncı sırada bulunuyor. Ülkede yaklaşık yüzde 7’lik bir kesim ise hayatında hiç internet kullanmadı.
Kullanım alışkanlıkları AB’den farklı
Bulgaristan’da internet en çok telefon ve görüntülü aramalar için kullanılıyor. Bunu sosyal ağlar ve sohbet uygulamaları takip ediyor.
AB genelinde ise anlık mesajlaşma ilk sırada yer alırken, sosyal medya kullanımı beşinci sıraya kadar geriliyor.
Online alışveriş ve yapay zekâ geride
Ülkede internet kullanıcılarının yalnızca yüzde 47’si online alışveriş yapıyor. Bu oran AB genelinde yüzde 72 seviyesinde.
Cihaz tercihinde de farklılık dikkat çekiyor: Avrupa’da mobil telefonlar öne çıkarken, Bulgaristan’da masaüstü bilgisayarlar hâlâ yaygın şekilde kullanılıyor.
Yapay zekâ entegrasyonu ise en zayıf alanlardan biri. Bulgaristan’da her beş kişiden sadece biri yapay zekâ tabanlı araçları kullanıyor. AB ortalamasında ise bu oran her üç kişiden bir seviyesinde.
